Burgemeestersgame Oss en Bernheze

burgemeestergameOp 17 maart mocht ik een training burgemeestersgame verzorgen voor de colleges van Burgemeester en Wethouders van de gemeenten Oss en Bernheze. De collegeleden gingen aan de slag met twee scenario’s: een grote stroomuitval en een gezinsdrama. Ze werden met zeer uiteenlopende dilemma’s geconfronteerd.

Burgemeestersgame

De burgemeestersgame is een interactieve training die ideaal is om bestuurders in een relatief korte tijd met bestuurlijke dilemma’s op het gebied van rampenbestrijding en crisisbeheersing te laten oefenen. De game is ontwikkeld door TNO, het Nederlands Genootschap van Burgemeesters en het Instituut Fysieke Veiligheid.

Iedere bestuurder speelt het spel individueel achter een pc of laptop. In het spel moet hij / zij acht dilemma’s oplossen. Diverse virtuele adviseurs – van brandweercommandant tot Officier van Justitie en van gemeentesecretaris tot directeur van een zorginstelling – geven advies. De bestuurder neemt op basis van de adviezen en de eigen bestuursstijl een beslissing: Ja of Nee.

Scenario’s

Door een helikopter wordt de hoogspanningsmast geraakt en valt de stroom in je onder meer je gemeente uit. Het blijkt dagen te gaan duren. Wat doe je dan als bestuurder? Hoe bereik je je bevolking als radio, tv en mobieltjes het niet meer doen? Wie krijgt wel noodstroom en wie niet?

Of er voltrekt zich een gezinsdrama waarbij kinderen zijn omgebracht. Hoe ga je om met de familie, ook die van de dader? Hoe kun je de school waar de kinderen op zaten bijstaan? Wat doe je met opdringerige media?

Met deze twee scenario’s gingen de bestuurders van Oss en Bernheze aan de slag. Twee zeer verschillende scenario’s met zeer uiteenlopende dilemma’s. Maar wel scenario’s waarvoor je als burgemeester of loco-burgemeester aan de lat kunt komen te staan. Ook al is niet altijd duidelijk in welke GRIP het zit en of er überhaupt wel sprake moet zijn van een GRIP.

Bestuursstijl

Nadat de bestuurders individueel het spel hadden gespeeld kregen ze feedback uit het systeem over de bestuursstijl, de mate waarin ze de diverse adviseurs hebben geraadpleegd en de reactie van de bevolking en de media op de genomen besluiten.

Het spel onderscheidt drie bestuursstijlen: bestuurder, boegbeeld en burgervader. De bestuurder is vooral degene die op basis van formele bevoegdheden de emergency beheerst. Het boegbeeld is het gezicht van de gemeente in de media tijdens een ramp. De burgervader of burgermoeder is er vooral voor de slachtoffers, nabestaanden en de eigen gemeenschap. Op basis van de genomen beslissingen krijgt iedere bestuurder op elke van de drie bestuursstijlen een score.

Interactie

Vervolgens gingen ze met elkaar in gesprek over de besluiten die men genomen had, de overwegingen die men daarbij had en de stijl waarbij men zich het meest comfortabel voelde: bestuurder, boegbeeld of burgervader.

Goed en fout

De burgemeestersgame kent geen goede of foute beslissingen. De waarde van deze serious game is juist gelegen in de gedachtewisseling tussen bestuurders over de overwegingen die aan de besluiten ten grondslag liggen. Alleen wanneer er tijdens een training sprake zou zijn van zaken die wettelijk niet kunnen is het aan de trainer om aan te geven dat iets niet kan – bij voorbeeld het verbieden van een demonstratie.

Ook de discussie is niet bedoeld om aan te geven wat de juiste en onjuiste beslissingen of overwegingen waren. De rol van begeleider is onder meer om dat gesprek zodanig te leiden dat deelnemers niet het gevoel hebben zich te moeten verantwoorden voor de keuzes die ze hebben gemaakt. Maar daar was bij deze training geen sprake van: men liet elkaar de ruimte en had oog èn oor voor elkaars argumenten. Dat is de winst van deze game.

Voordelen

Dat er geen goed of fout is, is bevorderlijk voor een veilige oefenomgeving. Die wordt ook gecreëerd doordat de bestuurders individueel in een virtuele oefenomgeving de game spelen en niet in bij voorbeeld een GBT of RBT setting. Daardoor is het logistiek ook makkelijker in de volle agenda’s van druk bezette bestuurders in te plannen. Een game duurt inclusief uitleg, het spelen en de nabespreking ongeveer een uur, wat het ook laagdrempelig maakt.

Ervaringen

De bestuurders hebben het spelen van de game als leerzaam en plezierig ervaren. Ook voor mij als begeleider was het een bijzondere en leerzame ervaring om samen met bestuurders deze scenario’s te doorlopen. Het geeft een kijkje in de hoofden van bestuurders in crisistijd, al is die dan gesimuleerd.

Mogelijkheden

De game kan individueel worden gespeeld met één op één begeleiding, in kleine groepjes tot 6 personen en in grotere groepen tot ca. 12 personen. Mocht u geïnteresseerd zijn geraakt in de burgemeesters  game, dan kunt u contact opnemen met Jos Rijpma, 0223-54 00 00,  jos.rijpma@advisafe.com.

Training burgemeestersgame

“Enthousiast, practisch en concrete presentatie. Heel nuttig en van grote toepasbaarheid”

deelnemer EnergyCafé